امام صادق علیه السلام، آخرین مسافر بقیع

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما، جعفر بن محمد، صادق آل محمد و رئیس مذهب شیعه، ۱۷ ربیع الاول سال ۸۳ هجری قمری چشم به جهان گشود؛ کنیه آن حضرت ابوعبدالله و لقبش صادق است.
امام جعفر صادق علیه السلام تا ۱۲ سالگی هم عصر جد گرامیش امام سجاد (ع) بود و تربیت اولیه او زیر نظر آن بزرگوار صورت گرفت و از دانش جدش بهره برد.
در سال ۱۱۴ قمری ایشان پس از شهادت پدر بزرگوارش، به مدت ۳۴ سال (۱۱۴ تا ۱۴۸ قمری) که با خلافت ۵ خلیفه اموی و ۲ خلیفه نخست عباسی همزمان بود و امامت شیعیان را برعهده داشت. این مدت عصر شکوفایی معارف اهل بیت بود.
ضعف حکومت اموی، دلیل فعالیت علمی بیشتر امام صادق (ع) نسبت به دیگر امامان شیعه شد و ایشان با ایجاد یک حوزه وسیع علمی و دینی، به تربیت شاگردان بسیاری در زمینه‌های مختلف علمی و مذهبی پرداختند؛ تعداد شاگردان و راویان ایشان را ۴ تا ۱۲ هزار نفر گفته اند.
بیشتر روایت‌های اهل بیت (ع) از امام جعفر صادق (ع) است که به همین دلیل مذهب شیعه امامی را مذهب جعفری نیز می‌خوانند.
امام صادق (ع) به جهت فشار‌های سیاسی حکومت‌های اموی و عباسی از روش تقیه استفاده می‌کرد و این روش را نیز به یارانش توصیه می‌کرد.
ایشان به منظور ارتباط بیشتر با شیعیان و پاسخ به سؤالات شرعی، دریافت وجوه شرعی و رسیدگی به مشکلات شیعیان، سازمان وکالت تشکیل داد؛ به طوری که فعالیت این سازمان در زمان امامان بعد گسترش پیدا کرد و در غیبت صغری به اوج خود رسید.
امام جعفر صادق (ع) همانطور که پیش بینی کرده بود، پس از به قدرت رسیدن عباسیان، فشار بر روی شیعیان زیاد شد و با روی کار آمدن منصور دوانیقی دومین خلیفه عباسی این فشار‌ها به اوج خود رسید و آن حضرت نیز از این فشار‌ها مستثنی نبود و این دوران که چند سال آخر عمر ایشان بود بر خلاف دوران اولیه امامتشان، دوره سختی‌ها و انزوای دوباره امام صادق (ع) و حرکت تشیع بود.
مهمترین مسأله‌ای که منصور دوانیقی را به رنج و زحمت می‌انداخت، وجود علویان که در رأس آنان شخص امام جعفر صادق (ع) قرار داشت، بود.
او برای این که شخصیت و عظمت امام صادق (ع) را بکاهد، شاگردان حضرت را رو در روی ایشان قرار می‌داد تا با آن حضرت به مباحثه برخیزند و امام را مغلوب کنند، ولی موفق نشد.
سرانجام خلیفه دوم عباسیان، برنتابید و به دستور او در بیست و پنجم شوال سال ۱۴۸ هجری قمری در حالی که ۶۵ سال از عمر مبارک آن حضرت گذشته بود امام صادق (ع) را با انگور زهرآلود مسموم و به شهادت رساند و در قبرستان بقیع در کنار پدر و جد و عموی خود امام حسن مجتبی (ع) به خاک سپرده شد.
شخصی به نام خثیمه از امام صادق نقل قول می‌کند که آن حضرت خطاب به شیعیان و دوستدارانش وصیت کرده و فرمودند:
به دوستان ما سلام برسان و آنان را به تقوی و عمل نیک سفارش کن و بگو که اشخاص سالم از بیماران عیادت کنند و ثروتمندان به فقرا سرکشی کنند، زنده ها، مرده‌ها را به خانه قبر بدرقه و تشییع کنند و افراد به خانه‌های یکدیگر رفت و آمد داشته باشند و گفتگوی علوم دینی را برنامه خود قرار دهند، زیرا این باعث ماندگاری امر ما «ولایت و امامت» است، خداوند بیامرزد بنده‌ای را که امر ما را احیاء کند.‌ای خثیمه آنان را آگاه کن که ما در برابر فرمان خدا کاری برای آنان نمی‌توانیم انجام دهیم مگر آن که عمل صالح داشته باشند، زیرا ولایت ما جز با پرهیزکاری حاصل نمی‌شود و شدیدترین عذاب در قیامت برای مردمی است که عدل و نیکی را برای مردم ستوده و خود به راهی دیگر رفته اند.
بیاییم و ما به عنوان یک شیعه و دوستدار اهل بیت، به وصیت آن‌ها عمل کنیم و در شرایط به وجود آمده کنونی (شیوع ویروس کرونا) که نمی‌توان از بیماران عیادت کرد و به خانه‌های هم رفت و آمد داشت، برای همدیگر دعا کنیم تا تمام بیماران هرچه زودتر سلامتی خود را به دست آورند.