مجموعه کتاب های «امکان اندیشه» منتشر شد

به گزارش خبرگزاری صدا وسیما، مجموعه کتاب‌های «امکان اندیشه»، می‌کوشد راهی تازه برای ورود مخاطبان فارسی‌زبان به آثار بنیادین فلسفه مدرن و معاصر بگشاید.

بخش اصلی مراسم رونمایی از این مجموعه که با حضور مترجمان، پژوهشگران و علاقه‌مندان فلسفه در کتاب‌فروشی اردیبهشت برگزار شد به سخنان حسین کاظمی‌یزدی، پژوهشگر فلسفه و مترجم دو عنوان از کتاب‌های این مجموعه، اختصاص داشت.

او با اشاره به روند مطالعات فلسفی در ایران گفت در سال‌های گذشته آثار متعددی از متفکران پست‌مدرن به فارسی ترجمه شده، اما فلسفه مدرن و متفکرانی، چون کانت، هگل و جان استوارت میل کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند؛ در حالی که بدون شناخت این بنیان‌ها، فهم بسیاری از مباحث فلسفه معاصر ممکن نیست.

کاظمی‌یزدی گفت: «برای فهم هایدگر، دلوز یا دیگر متفکران معاصر، ابتدا باید کانت و هگل را خواند. بسیاری از پرسش‌های فلسفه امروز ریشه در اندیشه‌های آنان دارد.»

او هدف مجموعه «امکان اندیشه» را فراهم کردن مسیری برای ورود مخاطبان به متون دشوار فلسفی دانست و افزود این کتاب‌ها قرار نیست جایگزین آثار اصلی باشند، بلکه راهنمایی برای فهم دقیق‌تر آنها هستند.

کاظمی‌یزدی در ادامه، مفهوم آزادی را یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های فلسفه مدرن دانست و گفت از دکارت تا هگل، مسئله اصلی فیلسوفان این بوده است که انسان چگونه می‌تواند به موجودی آگاه و آزاد تبدیل شود.

به گفته او، آزادی در سنت فلسفه مدرن صرفاً رهایی از محدودیت‌های بیرونی نیست، بلکه با مسئولیت، آگاهی و شناخت نسبت انسان با جهان گره خورده است.

وی تأکید کرد جامعه امروز ایران نیز برای فهم بسیاری از مسائل خود ناگزیر از بازگشت به این مفاهیم بنیادین است.

این مترجم فلسفه همچنین به دشواری‌های ترجمه متون فلسفی اشاره کرد و گفت برگردان چنین آثاری تنها معادل‌یابی واژه‌ها نیست، بلکه نیازمند فهم تاریخی و مفهومی اندیشه فیلسوفان است.

او درباره استفاده از هوش مصنوعی در ترجمه آثار فلسفی نیز گفت هرچند این فناوری در ترجمه‌های عمومی می‌تواند مفید باشد، اما هنوز نمی‌تواند جایگزین مترجمی شود که با تاریخ فلسفه و نظام مفهومی هر متفکر آشناست.

در ادامه مراسم، ایمان همتی، مترجم و پژوهشگر فلسفه نیز با اشاره به وضعیت آموزش فلسفه در ایران گفت این حوزه امروز میان دو وضعیت افراطی گرفتار شده است؛ از یک سو مباحث بسیار تخصصی دانشگاهی که ارتباط اندکی با زندگی روزمره دارند و از سوی دیگر، رواج آنچه او «فلسفه فست‌فودی» یا «فلسفه اینستاگرامی» خواند؛ رویکردی که اندیشه را به جملات کوتاه و نقل‌قول‌های انگیزشی تقلیل می‌دهد.

او مجموعه «امکان اندیشه» را تلاشی برای ایجاد پلی میان این دو وضعیت دانست و گفت این آثار می‌توانند مخاطب علاقه‌مند را از آشنایی اولیه با متفکران بزرگ، به مطالعه مستقیم آثار آنان هدایت کنند.

همتی در بخش دیگری از سخنان خود با مرور تجربه‌های تاریخی از یونان باستان تا دوران مدرن، گفت فلسفه همواره در دل بحران‌ها و دگرگونی‌های بزرگ تاریخی شکل گرفته است.

او افزود: «جامعه‌ای که نتواند درباره وضعیت خود تأمل انتقادی داشته باشد، ناگزیر بحران‌های گذشته را تکرار خواهد کرد.»

به گفته او، یکی از کارکرد‌های اصلی فلسفه، تقویت قدرت تفکر انتقادی و پرهیز از ساده‌سازی مسائل پیچیده اجتماعی است.

آیین رونمایی از این مجموعه، تنها مراسم معرفی چند کتاب نبود؛ بلکه به مجالی برای گفت‌و‌گو درباره جایگاه فلسفه در زندگی امروز و نسبت آن با مسائل اجتماعی تبدیل شد.

امیرحسین کاوه نماینده انتشارات کتاب‌سرای نیک با تشریح اهداف شکل‌گیری مجموعه «امکان اندیشه» تأکید کرد که این مجموعه می‌خواهد فلسفه را از انحصار فضای دانشگاهی خارج کرده و آن را به عرصه عمومی بازگرداند.

او تاکید کرد: فلسفه زمانی زنده است که بتواند به انسان امروز در فهم جهان، بحران‌ها و شیوه زیستن کمک کند و صرفاً به مجموعه‌ای از مفاهیم انتزاعی محدود نشود.

کاوه، با اشاره به دیدگاه‌های فیلسوف معاصر فرانسوی، آلن بدیو، فلسفه را «تلاشی برای دگرگون کردن هستی انسان» توصیف کرد و افزود: این تلاش انسان را به بازاندیشی در انتخاب‌ها و شیوه زیستن دعوت می‌کند.

براساس این گزارش نخستین دوره انتشار مجموعه «امکان اندیشه» با شش عنوان کتاب آغاز شده است؛ «پدیدارشناسی روح هگل» نوشته استیون هولگیت و «سوژه‌های میل؛ تأملات هگلی در فرانسه سده بیستم» نوشته جودیت باتلر، هر دو با ترجمه حسین کاظمی‌یزدی، «جهان همچون اراده و تصور شوپنهاور» نوشته رابرت ال. ویکس و «درباره آزادی میل» نوشته جفری اسکار با ترجمه مینا عباسی، «نقد قوه حکم کانت» نوشته فیونا هیوز با ترجمه محسن دیناروند و «تمامیت و نامتناهی لویناس» نوشته ویلیام لارج با ترجمه قاسم مومنی است.

این مجموعه در ادامه نیز با انتشار آثاری درباره دیگر متفکران برجسته فلسفه غرب ادامه خواهد یافت.

 انتشارات کتاب‌سرای نیک مجموعه «امکان اندیشه» را با انتشار شش عنوان کتاب در حوزه راهنماها و متون تفسیری فلسفه غرب منتشر کرد.