گویندگی، هنری که با آموزش و عشق به مخاطب جان می‌گیرد

به گزارش خبرگزاری صداوسیما،  شهلا جمشیدیان، گوینده رادیو، با حضور در استودیو شبکه خبر، بر ضرورت آموزش مستمر، مطالعه و برقراری ارتباط مؤثر با مخاطب در حرفه گویندگی تأکید کرد و گفت: یک گوینده باید بتواند متناسب با موضوع و فضای برنامه، لحن، بیان و احساس خود را تغییر دهد و متن را به‌گونه‌ای ارائه کند که برای مخاطب قابل درک و تأثیرگذار باشد.

وی درباره کسب عنوان برگزیده گویندگی در جشنواره پژواک برای مستند رادیویی «چسب‌های خندان» افزود: این اثر روایت زندگی خانواده‌ای بود که فرزند مبتلا به اوتیسم دارند و در روز‌های جنگ ۱۲ روزه تلاش می‌کردند محیط خانه را برای فرزندشان ایمن کنند.

وی گفت: موضوعاتی که برای بسیاری از افراد ساده و روزمره به نظر می‌رسد، ممکن است برای خانواده‌های دارای فرزند مبتلا به اوتیسم به چالشی جدی تبدیل شود؛ در این مستند نیز حتی اقداماتی مانند چسب زدن روی شیشه‌ها نیازمند توجه و برنامه‌ریزی ویژه بود.

این گوینده رادیو با بیان اینکه تلاش کرده در روایت این مستند به مفهوم و حس اثر وفادار باشد، افزود: هدف این بود که مخاطب بتواند نگرانی‌ها و شرایط دشوار چنین خانواده‌هایی را درک کند و با آنها همدلی داشته باشد.

جمشیدیان درباره فعالیت این اثر در رادیو اقتصاد گفت: اگرچه موضوع مستند به حوزه سلامت و اوتیسم مربوط می‌شود، اما از منظر اقتصاد سلامت نیز قابل بررسی بود و به همین دلیل در رادیو اقتصاد تهیه و پخش شد.

وی با اشاره به دشواری‌های حرفه گویندگی گفت: گوینده نباید صرفاً متن را بخواند، بلکه باید به آن «جان» بدهد، با محتوای آن ارتباط برقرار کند و متن را به گونه‌ای ارائه دهد که مخاطب بتواند با آن ارتباط بگیرد.

جمشیدیان مطالعه و آماده‌سازی پیش از اجرا را ضروری دانست و افزود: متن باید چندین بار خوانده شود تا گوینده به آن مسلط شود و بتواند مفهوم موردنظر را به شکل صحیح به مخاطب منتقل کند.

وی همچنین بداهه‌گویی را در حوزه اجرا و رادیو بسیار مهم توصیف کرد و گفت: گوینده در اجرای برنامه باید درباره موضوع مورد بحث اطلاعات کافی داشته باشد تا بتواند متناسب با فضای برنامه، بخش‌هایی را به صورت بداهه بیان کند.

این گوینده درباره میزان دخل و تصرف گوینده در متن نیز گفت: در مستند‌هایی مانند «چسب‌های خندان» معمولاً متن بر اساس ساختار نهایی اثر تنظیم شده و گوینده نمی‌تواند تغییرات زیادی در آن ایجاد کند، اما در برخی برنامه‌ها با هماهنگی تهیه‌کننده امکان تغییر متن و متناسب کردن آن با فضای اجرا وجود دارد.

جمشیدیان درباره تأثیر هوش مصنوعی بر حرفه گویندگی نیز گفت: هوش مصنوعی می‌تواند در برنامه‌سازی و مستندسازی کمک‌کننده باشد، اما جایگزینی کامل گویندگان با هوش مصنوعی می‌تواند نگرانی‌هایی ایجاد کند و نباید اجازه داد این فناوری به اندازه‌ای اثرگذار شود که برنامه‌سازی و اجرای انسانی را تحت تأثیر قرار دهد.

وی آموزش مستمر را یکی از ارکان اصلی گویندگی دانست و افزود: گوینده باید همواره در حال به‌روز شدن و آموزش دیدن باشد، چرا که گویندگی علاوه بر یک حرفه، نوعی هنر و نیازمند عشق و علاقه است.

جمشیدیان خطاب به علاقه‌مندان ورود به حوزه گویندگی گفت: داشتن صدای مناسب به تنهایی کافی نیست، علاقه‌مندان باید با استادان این حوزه ارتباط داشته باشند، تمرین کنند و به شنیدن و گوش دادن اهمیت دهند، زیرا شنیدن می‌تواند در تقویت لحن، اجرا، احساس و بیان صحیح بسیار تأثیرگذار باشد.