پخش زنده
امروز: -
خسارت ۵ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومانی سیل در مازندران؛ وقتی چوبهای افتاده به گلوگاههای سیلاب میرسند.

به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای مازندران، بارشهای شدید ۱۷ شهریور در مازندران و ثبت بارندگی۲۲۴ میلیمتری، خسارتهای سنگینی به زیرساختها، واحدهای مسکونی، اراضی کشاورزی و تاسیسات استان وارد کرده است. برآورد خسارت ۵ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومانی، بار دیگر ضرورت بازنگری در مدیریت حوضههای آبخیز و مسیرهای سیلابی استان را مطرح کرده است.
زرینآباد؛ روایتی از سیلاب و چوبهای سرگردان
در برخی مناطق روستایی از جمله زرینآباد ساری، ورود حجم قابل توجهی از چوبهای شکسته و افتاده به مسیر آبراههها و رودخانهها، این پرسش را ایجاد کرده که آیا این تنهها و بقایای درختان در نقاطی مانند پلها و آبگذرها موجب کاهش ظرفیت عبور جریان و تشدید خسارت شدهاند یا خیر؟
البته از نظر کارشناسی باید میان عامل ایجادکننده سیلاب و عامل تشدیدکننده خسارت، تفاوت قائل شد. بارش شدید و رواناب، منشا اصلی سیلاب است، اما چوبهای شکسته افتاده جنگلی جابهجا شده میتوانند در شرایط خاص با انسداد آبراهه یا سازههای عبور آب، تراز آب و خسارت پاییندست را افزایش دهند.
تبصره یک ماده ۳۶ قانون چه میگوید؟
تبصره یک ماده ۳۶ قانون برنامه هفتم توسعه، برای درختان ریشهکن، شکسته و افتاده تجمعی ناشی از عواملی مانند طوفان، سیل، برف سنگین، لغزش و رانش وسیع، سازوکار مشخصی در نظر گرفته است.
بر اساس این حکم، برداشت درختان شکسته افتاده خطرساز توسط سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور و با تایید رئیس سازمان انجام میشود؛ بنابراین این حکم را نباید به معنای آزادشدن برداشت چوب از جنگل تلقی است.
چوب افتاده سرمایه اکولوژیک یا تهدید سیلابی؟
همه درختان افتاده تهدید محسوب نمیشوند. چوب مرده در اکوسیستم جنگل نقش زیستی دارد و حذف گسترده آن میتواند پیامدهای اکولوژیک داشته باشد.
اما شرایط یک تنه درخت که در بستر جنگل قرار دارد با درختی که وارد یک رودخانه شده و پشت یک پل یا آب گذر تجمع کرده، کاملا" متفاوت است. در حالت دوم، مساله علاوه بر حفاظت جنگل، به ایمنی روستاها و مدیریت خطر سیلاب نیز مرتبط میشود.
از سیل تا مدیریت ریسک
سیلاب مازندران را نمیتوان صرفا" با میزان بارش توضیح داد. بارش، وضعیت حوضه آبخیز، فرسایش، رانش زمین، رسوب و چوبهای جابهجاشده، ظرفیت رودخانهها و وضعیت پلها و آبگذرها مجموعه عواملی هستند که میتوانند شدت خسارت را تعیین کنند.
از این منظر، تبصره یک ماده ۳۶ میتواند در کنار سیاست حفاظت از جنگل، بهعنوان بخشی از سازوکار مدیریت خطر پس از رخدادهای طبیعی مورد توجه قرار گیرد.
زینب نجاتی و گزارشی در این زمینه: